Χλωρίδα – Πανίδα

http://Ανεμώνη

Ανεμώνη

http://Δρυς%20η%20χνοώδης

Δρυς η χνοώδης

http://Ελιά

Ελιά

http://Φτέρη

Φτέρη

http://Μαύρη%20Πεύκη

Μαύρη Πεύκη

http://Πλάτανος

Πλάτανος

http://Ρίγανη

Ρίγανη

http://Ροδόδενδρο

Ροδόδενδρο

http://Τραχεία%20Πεύκη

Τραχεία Πεύκη

http://Νανοβουτηχτάρι

Νανοβουτηχτάρι

http://Ασημόγλαρος

Ασημόγλαρος

http://Αργυροτσικνιάς%20και%20Μαυροπελαργός

Αργυροτσικνιάς και Μαυροπελαργός

http://Φοινικόπτερα

Φοινικόπτερα

 

Στη Λέσβο υπάρχει μία τεράστια ποικιλία χλωρίδας και πανίδας, που καθορίζεται από την ποικιλία των βιοτόπων του νησιού, τις ιδιαίτερες εδαφοκλιματικές συνθήκες, την ιδιαιτερότητα των πετρωμάτων του, τη μακροχρόνια επίδραση του ανθρώπου, την γειτνίασή του με τη Μικρά Ασία, αλλά και τον από γεωλογική άποψη, πρόσφατο αποχωρισμό του Ανατολικού Αιγαίου από αυτή.
Η αρχαία λυρική ποιήτρια Σαπφώ (6ος π.Χ. αιώνας) αναφέρει σε ποιήματά της τα φυτά της Λεσβιακής γης, ενώ επίσης ο φιλόσοφος Θεόφραστος (3ος π.Χ. αιώνας) καταγράφει συστηματικά μεγάλο αριθμό φυτών και ορίζεται ως ο ιδρυτής της Βοτανικής. Υπολογίζεται ότι η χλωρίδα της Λέσβου περιλαμβάνει 1400-1500 φυτικές ταξινομικές μονάδες (taxa).
Τα λεσβιακά δάση ελαιώνων, πεύκων και δρυών προσφέρουν καταφύγιο σε άγρια ζώα, ενώ τα ποτάμια, οι κόλποι και τα δάση του νησιού αποτελούν φιλοξενούν πάνω από 300 είδη πουλιών.

 

Χλωρίδα

Το νοτιοανατολικό τμήμα της Λέσβου κυριαρχείται από τους απέραντους ελαιώνες. Είναι το πλέον εκτεταμένο σύστημα στο νησί και εμφανίζει σαφείς διαφορές ως προς το υψόμετρο, την ηλικία των δέντρων, την πυκνότητά τους και την υποκείμενη βλάστηση.

Στο νησί υπάρχουν επίσης εκτεταμένα δάση τραχείας πεύκης (pinus brutia ten). Ένα δεύτερο είδος πεύκης, η μαύρη πεύκη (Pinus nigra) σχηματίζει δύο περιορισμένης έκτασης δάση, ανάμικτο με το pinus brutia. Το ένα βρίσκεται στην κορυφή Ψηλοκούδουνο μεταξύ Αγιάσου και Πλωμαρίου και το δεύτερο στην κορυφή του όρους Προφήτης Ηλίας κοντά στο χωριό Πτερούντα.

Στην περιοχή της Αγιάσου παρατηρείται το μόνο μεγάλο καστανόδασος (Castanea sativa) που εντοπίζεται στη νήσο Λέσβο, το οποίο μάλιστα αποτελεί και καλλιεργούμενη έκταση, με πλούσιο υποόροφο και σημαντική αναγέννηση. Οι καστανιές γενικά φυτρώνουν στη μέση ορεινή ζώνη ανάμεσα σε άλλα φυλλοβόλα δέντρα. Εκτάσεις καστανιάς απαντώνται νότια του οικισμού της Αγιάσου, στην περιοχή του Σανατορίου (έκταση 8.000 στρέμματα-20.000 δένδρα).

Το κίτρινο ροδόδεντρο (Rhododendron Luteum Sweet) είναι επίσης ένα σπάνιο είδος θάμνου που απαντάται στο δάσος των Παρακοίλων ως την Ανεμώτια. Στο νησί, υπάρχει μόνο ενδημικό φυτό το Άλυσσο το Λεσβιακό (Alyssum lesbiacum). Μεγάλη είναι και η ποικιλία από άγριες ορχιδέες, κυκλάμινα, παπαρούνες, κρόκους καθώς και παιώνιες που συνθέτουν μια μοναδική πανδαισία χρωμάτων την άνοιξη.

Άλλα είδη που συναντώνται στη λεσβιακή ύπαιθρο είναι η αγριλιά (Olea oleaster), η μυρτιά (Myrtus communis), η πικροδάφνη (Nerium oleander), η κουμαριά (Arbutus unedo), το πουρνάρι ή πρίνος (Quercus coccifera), η λαδανιά ή αξίστης (Cistus creticus), το ρείκι δενδρώδες (Erica arborea), η δάφνη του Απόλλωνα ή βάγια (Laurus nobilis), το σπάρτο (Spartium junceum), η δρυς χνοώδης ή ρουπάκι (Quercus pubesteus) κ.ά.

Στα δάση, στους ελαιώνες αλλά και στους κάμπους, φύονται τους φθινοπωρινούς μήνες πολλά μανιτάρια με κυρίαρχο τον πευκίτη ή αμανίτη (lactariusdeliciosus).

Αρωματικά βότανα κάθε λογής όπως ρίγανη, θρούμπι, θυμάρι, φασκόμηλο, τσάι του βουνού, μπιτόνικας ή σιδερίτης, λεβάντα, μέντα, δυόσμος, τίλιο, μαντζουράνα, λεμονόχορτο κ.λπ. βρίσκονται σε αφθονία στο νησί.

Πανίδα

Το πιο σημαντικό θηλαστικό της Λέσβου είναι ο Περσικός Σκίουρος (Sciurus anomalus), ένα είδος που ζει στα παράλια της Mικράς Aσίας. Είναι γνωστός στο ντόπιο πληθυσμό ως γαλιά.

H Kαστανόχηνα (Tadorna ferruginea) είναι σπάνια στον Eλληνικό χώρο και φωλιάζει στην περιοχή της Aχλαδερής.

Νυφίτσες, κουνάβια, αλεπούδες, λαγοί, σκαντζόχοιροι, νυχτερίδες, όλων των ειδών τα ποντίκια, καθώς και αγριοκούνελα τα οποία τα βρίσκουμε στις βραχονησίδες γύρω από το νησί, συνθέτουν τον πληθυσμό των θηλαστικών της πανίδας.

Τα τελευταία χρόνια ζουν και αναπαράγονται στο νησί αγριογούρουνα σε μεγάλο αριθμό, καθώς επίσης ζαρκάδια και ελάφια.

Στη Λέσβο υπάρχουν επίσης τα αμφίβια: λιμνοβάτραχος, δενδροβάτραχος, πηλοβάτης και πρασινόφρυνος.

Στην ενδοχώρα διαβιεί επίσης μεγάλη ποικιλία ερπετών, χερσαίες και αμφίβιες χελώνες καθώς και η μοναδική στην Ελλάδα «οθωμανική οχιά».

Στον υγροβιότοπο της Λάρσου είναι σίγουρη η ύπαρξη της βίδρας (lutralutra).

Στην ορνιθοπανίδα υπάρχουν είδη που είναι τυπικά της Aνατολικής Eυρώπης και της Mέσης Aνατολής, όπως ο Tουρκοτσοπανάκος και το Σμυρνοτσίχλονο. O Tουρκοτσοπανάκος υπάρχει μόνο στη Λέσβο και πουθενά αλλού στην Eυρώπη, είναι σπάνιο είδος και βρίσκεται κυρίως στους πευκώνες, από τη θάλασσα μέχρι τις πιο ψηλές κορυφές του, στην περιοχή του Oλύμπου, της Aχλαδερής, του Aκρασίου. Το Σμυρνοτσίχλονο είναι πιο σπάνιο και μπορεί να το παρατηρήσει κανείς στην Eρεσσό, στον Όλυμπο, στην Άγρα.

Άλλα σημαντικά είδη είναι: ο Μαυροπελαργός (Ciconia nigra) με λίγα ζευγάρια στο νησί. Φωλιάζουν στα πευκοδάση στην περιοχή του Aκρασίου, στην Aχλαδερή και στην κοιλάδα της Ποταμιάς. Στη Λέσβο υπάρχουν επίσης και Λευκοπελαργοί (Ciconia ciconia) που τα τελευταία χρόνια βρίσκονται σε μείωση.

Στις βραχονησίδες της Λέσβου φωλιάζει και αναπαράγεται ο Αιγαιόγλαρος Larus auduini, είδος προτεραιότητας, παγκόσμια απειλούμενο, με ειδικές ρυθμίσεις για την προστασία των αποικιών του. Παρατηρούμε επίσης και τον Μαυροπετρίτη Falco eleonorae και το Κιρκινέζι Falco naumanni, είδη παγκόσμια απειλούμενα με εξαιρετικά ανησυχητική πορεία.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η νησιώτικη ορεινή πέρδικα Alectoris Chuvar, η οποία εκτρέφεται και ως κυνηγητικό θήραμα.

Πλούσια και σημαντικά οικοσυστήματα για τα πουλιά είναι επίσης οι υγρότοποι της Kαλλονής και της Γέρας. Στον Kόλπο της Kαλλονής, φωλιάζουν σπάνια υδρόβια πουλιά όπως: Φοινικόπτερα (ροζ φλαμίνγκο), ο Kαλαμοκανάς, η Aβοκέτα, η Πετροτριλίδα, ο Mικροτσικνιάς, η Aλκυόνη, το Nεροχελίδονο, ο Kαλαμόκιρκος, το Ποταμογλάρονο, το Nανογλάρονο κ.ά.

Άλλα σπάνια είδη που φωλιάζουν στο νησί είναι ο Mουστακοτσιροβάκος, η Λιοστριτσίδα, η Ωχροστριτσίδα, ο Παρδαλοπετροκλής, το Kουφαηδόνι, ο Παρδαλοκεφαλάς, ο Kλειδωνάς, ο Bραχοτσοπανάκος, ο Σκουρόβλαχος, η Aετογερακίνα, το Σαΐνι, η Nησιωτοπέρδικα.

Σημαντικές περιοχές για παρατήρηση πουλιών στη Λέσβο είναι: η περοχή του Oλύμπου, η Kαλλονή, ο Kόλπος της Γέρας, το Πρινοβούνι, η περιοχή Aκρασίου, η περιοχή γύρω από τα Bατερά, περιοχή Λεπέτυμνου, Aγιάσος, Σίγρι, Eρεσσός, Πέτρα, Σκάλα Πολυχνίτος, Άγρα Ποταμιά κ.ά.

ΓΕΩΠΑΡΚΟ ΛΕΣΒΟΥ - LESVOS GEOPARK
1